Fin is niet alleen 'einde', maar ook 'doel'. Denk ook aan ons 'doeleinden' en 'teneinde'.
Er is altijd een middel om je doel te verwezenlijken, hoe afkeurenswaardig dat middel misschien ook is: het doel heiligt de middelen.
volgende keer:
blijven we hoop houden op een goede afloop...
Iemand die le verbe haut heeft, spreekt met zelfvertrouwen, kracht of gezag. Het kan ook betekenen dat de persoon in kwestie welsprekend is en overtuigend. Zo iemand durft uit te komen voor zijn of haar mening en doet dat dan met luide stem. We kennen verbe nu in de specifieke betekenis van 'werkwoord', maar van oorsprong betekent het Latijnse verbum gewoon 'woord'. Haut kan zowel 'hoog' als 'luid' betekenen. De uitdrukking ontstond in de zeventiende eeuw
volgende keer:
zoeken we de weg...
'Ja, o.k.! Ik heb de goede hoek gevonden voor een selfie! Geen rimpel!!'
volgende keer:
houden we het werkwoord hoog...
prijsvechters in de luchtvaart:
'In het geval de druk in de cabine wegvalt, dan komen er zuurstofmaskers naar beneden voor u voor twee dollar...'
volgende keer:
maken we een selfie...
In de Grieks-Romeinse mythologie waren de Furiën wraakgodinnen (bij de Grieken heetten ze de Erinyen) die een onbeheerste woede symboliseerden. De uitdrukking kan worden gebruikt voor mensen die explosief reageren uit woede, frustratie of opwinding. In de mythologie bestraften de wraakgodinnen misdaden, vooral misdaden die in familieverhoudingen werden gepleegd. Ze worden vaak beschreven als vrouwen met slangen als haar die daarmee woede en wraak symboliseren. Ze gedragen zich ongeremd en gewelddadig. Het woord furia betekent 'woede' in het Latijn en is ook overgenomen in het Frans furieux ('woedend') en in onze taal terechtgekomen als 'furieus'.
volgende keer:
zetten we zuurstofmaskers op...
Ik weet niet wat u ervan denkt, maar persoonlijk vind ik niet dat er enige urgentie klinkt uit 'benen breien' of 'broekspijpen breien'. Hoe getalenteerd je ook bent, het breien neemt toch enige tijd in beslag.
Maar daar gaat het dus ook om. Het is niet zo zeer de benen nemen om jezelf in bescherming te nemen, maar om even een momentje voor jezelf of voor jezelf en een geliefde te hebben, even een rustig momentje op de bank bijvoorbeeld. Het breien verwijst dan vooral naar een moment van ontspanning en afleiding. En waarom benen of broekspijpen? Ergens las ik dat het in het Franse argot terecht is gekomen omdat het zou doen denken aan het roken van sigaretten of omdat benen iets te maken zou hebben met seksuele aantrekking. Ik vind het allemaal nogal vergezocht klinken en ik hoor mezelf de uitdrukking ook niet zo snel gebruiken. Enkele contexten waarin ik de uitdrukking ben tegengekomen en ik eerlijk gezegd niet goed weet hoe ik in het Nederlands zou vertalen : Après avoir couru pendant une heure, il a commencé à tricoter des jambes pour se détendre et éviter les crampes. ('Na een uur hardlopen begon hij tricoter des jambes (zijn benen te strekken? , rondjes te lopen? ...?) om te ontspannen en kramp te voorkomen'). En: Après une longue journée de travail, elle s'est installée sur le canapé, tricotant des jambes pour relâcher la pression accumulée." ('Na een lange werkdag ging ze op de bank zitten, tricotant des jambes (niks doen?) om de opgebouwde spanning te ontladen').
Misschien komt een 'goed Nederlands woord' als chillen nog het meest in de richting?
volgende keer:
komen we flink in actie...
Wie voelde zich niet ongemakkelijk toen de infantiele voorzitter van de FIFA Trump een onderscheiding gaf?
Voor de uitdrukking van vandaag heb ik nogal wat opzoekwerk moeten doen en of ik er daar nu veel wijzer van ben geworden?
Allereerst vond ik in Frans-Nederlandse bronnen steeds de betekenis 'krap bij kas zitten', een betekenis die ik in geen enkele Frans-Franse bron vond.
Het meest genuanceerd was wat dat betreft nog de grote Van Dale Frans-Nederlands, die zegt 'er ongemakkelijk bij zitten (ook financieel gezien)'. Het financiële aspect is hier dus tussen haakjes gezet en gezien de Frans-Franse bronnen lijkt die betekenis dus inmiddels een beetje achterhaald te zijn.
En dan die entournures. Dat zijn 'armsgaten' en ik geef met blozende wangen toe dat ik dat ook even moest opzoeken. Dat zijn de bovenste openingen van een mouw waarin je je armen steekt als je je aankleedt. En ja, dat kan ongemakkelijk voelen als je die even niet weet te vinden bij het aankleden. En als je overhemd of trui te wijd is geworden doordat je krap bij kas zit, dan is misschien die afgeleide betekenis ook te begrijpen.
volgende keer:
gaan we broekspijpen breien...