donderdag 4 juni 2026

fumer une clope

een peukje roken

'Een peuk roken, dat is je weg plaveien naar het paradijs...'

'... Ja, dus als je wiet rookt, dan leg je een gazon aan?' 

De woordspelletjes gaan helaas verloren in het Nederlands. Het werkwoord goudronner (hier vertaald als 'plaveien') betekent letterlijk 'teren' of 'asfalteren' en de eerste betekenis van het woord herbe ('wiet') is 'gras'. Vandaar dus...

Een clope is het meest gebruikte Franse straattaalwoord voor 'sigaret'. Een peuk in de letterlijke zin van een (haast) opgerookte sigaret is een mégot.

volgende keer:
scheppen we de wereld nog een keer...

woensdag 3 juni 2026

entrer en ligne de compte

in aanmerking komen / meetellen
('in tellijn treden')

Ouvrir un compte en ligne betekent 'online een rekening openen' of 'een online rekening openen') maar wat is eigenlijk een ligne de compte ? Voor zo ver ik weet komt het alleen in deze uitdrukking voor. Een ligne  is een 'lijn' of een 'regel' en een compte staat voor 'een rekening' of 'het tellen'. Moet ik me gewoon voorstellen dat je met een aantal mensen in een rijtje gaat staan om te worden geteld? Dat betekent in ieder gevel wel dat je meetelt. En dat gold nooit voor mij tijdens de gymles. Bij de waarschijnlijk goed bedoelde maar traumatisch uitwerkende methode waarbij twee leerlingen om beurten klasgenoten moesten aanwijzen om hun team te vullen, bleef ik altijd als laatste over. De leraar moest mij dan aan een van beide teams toewijzen, dat vervolgens heftig ging protesteren. Nee, ik telde duidelijk niet mee.

volgende keer:
geven we toe aan een slechte gewoonte...

dinsdag 2 juni 2026

depuis que le monde est monde

zo oud als de wereld
('sinds de wereld wereld is')

Dat is toch al gauw een aantal miljarden jaren, maar zoals het in het Frans wordt geformuleerd ga je je toch afvragen wat de wereld dan was voordat het de wereld was...

volgende keer:
gaan we lijntjes tellen...

maandag 1 juni 2026

c'est le pompon

dat spant de kroon
('het is de pompon')

Het woord pompon klinkt als ons 'pompoen' en heeft waarschijnlijk ook dezelfde oorsprong, al noemen de Fransen een pompoen een citrouille. Een pompon is een bolletje van stof, bijvoorbeeld bovenop een hoofddeksel. Het is dus het letterlijke hoogtepunt van een hoed of pet, maar kan er tegelijkertijd ook een beetje belachelijk uitzien. En dat is precies ook wat er gebeurt bij de uitdrukking c'est le pompon (of avoir le pompom) die namelijk vaak ironisch of spottend wordt gebruikt of in absurde situaties.

volgende keer:
vragen we ons af hoe lang de wereld al bestaat...

zondag 31 mei 2026

réduire le vin blanc


inkoken of indrinken?

Weer eens zo'n woordgrapje dat zich niet laat vertalen in het Nederlands:

'Ik weet niet zeker of ze dat nou bedoelen met 'laat de witte wijn tot de helft inkoken'...

Voor 'inkoken' wordt in het Frans het werkwoord réduire gebruikt, dat 'terugbrengen, minderen' betekent...

volgende keer:
hebben we pompoen...

zaterdag 30 mei 2026

dessins humoristiques : pisser assis

Heren... graag zittend plassen!
    zittend plassen


    Pfff... die vrouwen met hun idiote regels...


    volgende keer:
     verminderen we het drankgebruik...


vrijdag 29 mei 2026

lire entre les lignes

tussen de regels lezen
('tussen de lijnen lezen')

Een regel in een verhaal of een gedicht is een ligne ('lijn'). Een règle is een regel in de betekenis van een 'voorschrift' of het is een liniaal. Wie een tekst helemaal wil begrijpen moet vaak niet alleen afgaan op wat er expliciet wordt uitgedrukt, maar ook op wat niet wordt gezegd maar wel gesuggereerd, dus datgene lezen wat op de open plekken tussen de regels 'geschreven' staat.

volgende keer:
gaan we er even voor zitten...