vrijdag 1 mei 2026

ça va chercher dans les cent euros

dat gaat wel zo'n honderd euro kosten / dat gaat in de papieren lopen
('dat gaat in de honderd euro zoeken')

In plaats van cent euros kun je natuurlijk ook een ander bedrag invullen. In het Nederlands houden we het meestal vaag en duiden we met 'papieren' een onbepaald aantal bankbiljetten aan. Er kan in het Frans trouwens ook iets anders dan geld worden ingevuld: bijvoorbeeld ça va chercher dans les archives, als er nog een flink onderzoek moet worden gepleegd in de archieven. Het idee bij een geldbedrag is dus dat er fondsen moeten worden aangeboord, dat je op zoek moet gaan naar de benodigde financiële middelen.

volgende keer:
kijken we op onze smartphone...

donderdag 30 april 2026

tu l'as cherché

je hebt erom gevraagd
('je hebt het gezocht')

Als iets je niet zomaar overkomt, maar je er aanleiding toe hebt gegeven, dan zeg je in het Frans dat je naar een aanleiding gezocht hebt: 'je hebt het gezocht' en je krijgt wat je zoekt, of zoals wij zeggen, waar je om hebt gevraagd. Geen reden om te klagen dus.

volgende keer:
loopt het in de papieren...

woensdag 29 april 2026

sous le couvert de

onder bescherming van / onder het mom van
('onder onderdak van')

Het woord couvert betekent letterlijk 'bedekt' en kan als zelfstandig naamwoord twee dingen betekenen: 'bestek' (waarmee je de tafel bedekt) en 'logies, onderdak'. De uitdrukking sous le couvert de kan twee verschillende dingen betekenen: 'onder verantwoordelijkheid/bescherming van', waarbij iemand anders 'jou dekt', de verantwoordelijkheid voor iets wat je doet van je overneemt, maar ook 'onder het mom/voorwendsel van', waarbij dus een eigenlijke reden wordt verhuld (bedekt) door een voorwendsel. Enkele voorbeelden van het gebruik zijn:
Fuir vers la Nouvelle-Orléans sous le couvert de la nuit, waarbij iemand dankzij de nacht ongezien naar New Orleans kan vluchten (eerste betekenis van de uitdrukking) en  kC'est du protectionnisme sous le couvert de mesures de sécurité, waarbij zogenaamde veiligheidsmaatregelen in feite een blijk van protectionisme zijn (tweede betekenis van de uitdrukking).

volgende keer:
gaan we op zoek...

zaterdag 18 april 2026

dessins humoristiques : stagiaire non rémunéré

onbetaalde stagiair

Vandaag de laatste cartoon uit de inclusiviteitsserie van Randstad:

- Zelfs geen baantje als loopjongen?
o Nee.
- Liftjongen?
o Nee.
- Schoonmaker?
o Nee.
- Portier?
- Onbetaalde stagiair?
o Bravo! U hebt me weten te overtuigen!

volgende keer:
volgt eind van de maand, als ik terugkom van de Azoren...

vrijdag 17 april 2026

toute la sainte journée

de godganse dag
('de hele heilige dag')

Vandaag is voor mij een heilige dag (sainte journée). Precies vijf jaar geleden verwisselde mijn moeder het tijdelijke voor het eeuwige. Zij voldeed vast niet aan alle eisen die het Vaticaan zou stellen om iemand heilig te verklaren en waarschijnlijk zou ze dat ook niet gewild hebben (zeker niet door het Vaticaan), maar voor mij was zij de belangrijkste vrouw in mijn leven en bij heiligen wordt niet de geboorte- maar de sterfdag gevierd (zoals 6 december voor Sinterklaas). Dit gezegd zijnde, gaat de uitdrukking van vandaag natuurlijk niet om het herdenken van mensen, heilig of niet, maar gaat het om de lengte van de dag, om het feit dat je de godganse dag zonder ophouden iets gedaan hebt wat je misschien liever niet gedaan had: de godganse dag gewerkt bijvoorbeeld. Maar waarom die religieuze connotatie bij iets wat je eigenlijk misschien als negatief ervaart? Mijn eerste associatie was de zondag, die ik vroeger erg saai vond. Hoe saai moet die dag ervaren zijn door mensen met een orthodox-protestantse achtergrond, die de hele dag alleen maar mochten wijden aan het eren van God en niet aan andere dingen? Of gaat het om het feit dat je ondanks dat je je misschien beklaagt om het feit dat je de godganse dag met iets bezig bent geweest, je God moet danken dat deze dag je gegeven is?
Ik heb vannacht te kort geslapen, dus ik heb een lange dag voor me. Dat betekent in ieder geval dat ik de godganse dag de tijd heb om mijn lieve moeder te gedenken...

volgende keer:
hebben we de laatste aflevering van de inclusiviteitscampagne van Randstad...

donderdag 16 april 2026

avoir du coeur

hart hebben / ruimhartig zijn
('hart hebben')

- Rodrigue, heb je hart(en)?

o Nee, alleen schoppen en klaveren.

In het Nederlands kun je dit woordspelletje niet maken, omdat wij bij het kaarten over 'harten' spreken en niet het enkelvoud 'hart' gebruiken. En voor wie zich nu afvraagt hoe je in het Frans 'ruiten' zegt - het heeft wel niets met de uitdrukking van vandaag te maken, maar ik zal ruimhartig zijn: carreau (ook enkelvoud).

volgende keer:
hebben we een heilige dag...

woensdag 15 april 2026

qui refuse muse

weet waar je nee tegen zegt
('wie weigert bromt')

Deze oude uitdrukking werd in het verleden nogal eens gebruikt voor jongedames die nee zeiden tegen een goede huwelijkspartij omdat ze een beter voorstel afwachtten, die misschien wel nooit meer zou komen. In België bestaat het werkwoord muser nog in de betekenis 'brommen, een bromgeluid voortbrengen (om te treiteren).'

volgende keer:
hebben we hart voor de zaak...