se mettre quelqu'un à dos

iemand tegen zich in het harnas jagen
 ('zich iemand op/achter (de) rug zetten')

Het komt altijd heel nauw met voorzetsels. À dos is niet 'op de rug' (dat zou gewoon zijn sur le dos), maar betekent 'achter iemands rug' dus letterlijk, niet 'achter de rug' in de zin dat iets voorbij is, maar 'iemand achter je laten'. Figuurlijk kan het dan betekenen dat je iemand 'achterlaat' omdat die een andere richting uitgaat dan jijzelf, er andere opvattingen op nahoudt dan jijzelf. En als je elkaar dan 'niet meer kunt vinden', dan maak je de ander feitelijk tot een soort vijand, je jaagt die tegen je in het harnas en je zou dan natuurlijk ook kunnen denken: 'je kunt mijn rug op!'....

volgende keer:
mag je je gelijk halen...

le ver est dans le fruit

het kwaad zit van binnen / de kiem van het probleem zit er al in
('de worm is in de vrucht')

Je hebt het vast wel eens meegemaakt: je zet je tanden in een frisse appel en trekt ineens een vies gezicht omdat je stuit op een rotte plek van binnen. Als daar dan ook nog een worm uit kruipt, is de sensatie compleet. Je kunt er nog omheen eten, maar meestal is de lust je al vergaan. Het rottingsproces is begonnen en is niet meer te stoppen. De uitdrukking werd voor het eerst gebruikt in 1944 met betrekking tot de onvermijdelijke val van Adolf Hitler.

volgende keer:
kun je mijn rug op...

dessins humoristiques : tu as éteint la caméra ?

Heb je de camera uitgezet?

Ja, leuk, zo'n livestream...

volgende keer:
verwijderen we een rotte appel...

dessins humoristiques : tout sur papier

alles op papier

'Het werk is niet voltooid zolang niet alles op papier staat'.

(behalve dan in Japan en Zuid-Korea...)

volgende keer:
zetten we de camera uit...

de guerre lasse

murw geslagen, moegestreden
('de oorlog moe')

Je gebruikt deze uitdrukking vooral om aan te geven dat je niet overtuigd bent. maar simpelweg geen energie meer hebt om je ergens tegen te verzetten:

De guerre lasse, il accepta la proposition ('Uiteindelijk gaf hij toe en accepteerde het voorstel').

Natuurlijk is het ons aller hoop dat dit bijvoorbeeld uiteindelijk letterlijk gaat gelden voor Rusland in hun idiote strijd tegen buurland Oekraïne, maar ik heb er eerlijk gezegd een hard hoofd in.

volgende keer:
zetten we ons werk op papier...

faire une niche à quelqu'un

iemand een poets bakken
('een nest maken voor iemand')

Hebban olla uogala nestas hagunan hinase hic enda thu? Ik moest meteen aan onze 'eerste' Nederlandse zin denken toen ik deze uitdrukking tegenkwam. Je zou ook denken dat het betekent 'een nestje bouwen voor iemand', maar dat is niet het geval. De foto mag misschien ook enigszins verrassend zijn, maar in het Frans is niche niet alleen de benaming voor een (vogel)nest, maar ook voor een hondenhok. Daar heb ik u toch maar mooi twee keer beetgenomen. De uitdrukking betekent inderdaad 'iemand een poets bakken' en is ook net zo gedateerd als die Nederlandse variant. Tegenwoordig zul je eerder zeggen jouer un tour of faire une blague als je met iemand een onschuldige grap uithaalt. Waarschijnlijk komt het woord niche in de uitdrukking niet van het woord dat 'nest', 'hondenhok' of 'nis' betekent, maar van het werkwoord nicher dat vroeger 'de dwaas uithangen'  of 'zich als een sukkel gedragen' betekende. Ook wordt wel geopperd dat het een vervorming van het woord nique zou zijn, dat 'spot', 'iemand voor gek zetten' betekent en ook bestaat in faire la nique à quelqu'un met dezelfde betekenis.

volgende keer:
hopen we op een einde van de oorlog...

chose promise chose due

beloofd is beloofd
('ding beloofd ding verschuldigd')

Devoir betekent 'moeten', maar ook '(ver)schuldig(d) zijn'. Je vous dois cent euros betekent bijvoorbeeld 'ik ben je 100 euro schuldig'. En als je een belofte hebt gemaakt, ben je ook verschuldigd die belofte na te komen. 

volgende keer:
bouwen we een nest...