se casser le nez à la porte de quelqu'un

niemand thuis vinden
('zich de neus breken aan iemands deur')

Het eerste beeld dat bij me opkomt is iets wat me haast wekelijks overkomt op mijn werk: ik loop door de gang met een grote stapel papier in mijn hand. Ineens snelt een leerling voor me langs en in mijn naïveteit ben ik even vertederd door de gedachte dat de leerling zo hoffelijk is om de deur voor mij open te houden, maar dat is dan helaas negen van de tien keer niet het geval. Hij of zij werd gewoon door mij opgehouden en wilde nog even snel voor mij langs gaan, waardoor ik dus de klapdeur hard in mijn gezicht krijg. 
Maar de uitdrukking heeft een meer figuurlijke betekenis. Se casser le nez betekende aanvankelijk letterlijk 'je neus breken' en dan meestal door 'op de grond te vallen', maar is figuurlijk 'mislukken in een bepaalde onderneming' gaan betekenen. Je bereikt niet het doel dat je je had gesteld. En als dat dus aan de deur van iemand gebeurt, dan was je doel om iemand te ontmoeten. Blijkt die persoon niet thuis te zijn, dan ben je dus niet geslaagd in je onderneming.

volgende keer:
houden we de schijn op...

passer sous le nez à

aan iemands neus voorbijgaan
('onder de neus aan iemand voorbijgaan')

De neus is een deel van ons gezicht dat altijd zichtbaar is. In figuurlijke zin is iets dat aan onze neus voorbijgaat dus juist iets dat aan onze aandacht ontsnapt. Dat is althans de verklaring die taalkundigen geven voor deze uitdrukking die inmiddels zo'n tweehonderd jaar in onze beide talen bestaat.

volgende keer:
stoten we onze neus tegen een deur...

mener par le bout du nez

iemand om zijn vinger winden
('iemand aan het puntje van zijn neus leiden')

Als wij iemand bij de neus nemen, dan bedriegen of foppen wij die persoon, in het Frans breng je hem helemaal onder jouw invloed zodat hij of zij precies doet wat jij wilt. Wil je in Frankrijk iemand bij de neus nemen, dan zet je hem of haar in een bootje: mener quelqu'un en bateau.

volgende keer:
lopen we onder de neus door...

avaler un crapaud

een bittere pil slikken
('een pad slikken')

Bij de formatie van een van de vorige kabinetten zei de leider van de Christenunie dat hij een meloen had moeten slikken. Dat lijkt me eerlijk gezegd - in zijn geheel met schil en al - anatomisch onmogelijk. Dat is misschien niet het geval met een pad, maar aangenaam lijkt me dat zeker niet. Waarom nou juist de pad? Het zou met een eerder volksgeloof te maken kunnen hebben waarin de pad werd geassocieerd met ongeluk, gif en magische krachten. Denk maar aan Catweazle die ook een pad als kompaan had. Er werd wel gedacht dat je door een pad in te slikken je angsten kon overwinnen of een moeilijke situatie kon leren accepteren, wat op termijn zou leiden tot een verbetering van de omstandigheden.

volgende keer:
nemen we u bij de neus...

dessins humoristiques : smartphone

smartphone-etiquette

"Ja, nu is het wel genoeg! Je brengt te veel tijd door met mensen!
Straks word je nog debiel!"

- "Pfff..."

volgende keer:
hebben we iets te slikken...

dessins humoristiques : se gratter les couilles

in je kruis krabben

'Sinds ik een gitaar op mijn jas heb laten printen kan ik me heel discreet in mijn kruis krabben...'

volgende keer:
kijken we op onze smartphone...

le coeur n'y est pas

het gaat niet van harte / niet gemotiveerd zijn
('het hart is er niet')

De uitdrukking van vandaag is eigenlijk een onderdeel van een langer spreekwoord, nl. quand le coeur n'y est pas, les mains ne sont pas habiles, waarmee je in feite zegt dat er niets uit je handen komt, als het hart niet meedoet. Het hart kan symbool staan voor veel zaken, in dit geval is dat voor motivatie en plezier in je werk.

volgende keer:
hebben we last van jeuk...