la bombe est lâchée

het hoge woord is eruit
('de bom is losgelaten/gevallen')

De uitdrukking is een metafoor die teruggaat op de letterlijke betekenis van lâcher une bombe: een bom laten vallen vanuit een vliegtuig. In de twintigste eeuw, vooral na de twee wereldoorlogen, werd het beeld van een vallende bom sterk verbonden met plotselinge, ingrijpende gebeurtenissen. Van daaruit ontstond het figuurlijke gebruik van een bom die staat voor iets wat een enorme schok veroorzaakt. Lâcher (lett. 'loslaten, laten vallen') suggereert dat iemand die schokkende informatie bewust naar buiten brengt.

volgende keer:
hebben we een adembenemende bijdrage...

ça change du tout au tout

dat verandert alles
('dat verandert van het geheel tot het geheel')

Deze uitdrukking bestaat al sinds de zeventiende eeuw en klinkt nog wat radicaler dan het eenvoudige ça change tout ('dat verandert alles'). Le tout is het geheel. Stel je dus voor dat iets in zijn geheel van het ene geheel van dingen of eigenschappen verandert in een ander geheel van dingen of eigenschappen. Er blijft dus geen greintje ongewijzigd.

volgende keer:
vallen er weer bommen...

dessins humoristiques : télétravail

thuiswerken

Verlangt er nog iemand terug naar de coronatijd, waarin we zo vaak thuiswerkten?

- Mijn schoonmaakster doet aan thuiswerk.

= U opent het kastje onder het aanrecht, pakt het schoonmaakmiddel en de groene zeep...
... de dweilen liggen in de linkerla.

volgende keer:
verandert alles...

dessins humoristiques : bisou

kus

Wie durft er nog in sprookjes te geloven?

- Geen gezondheidscertificaat, dan ook geen kus...

volgende keer:
gaan we weer thuiswerken...

jouer des flûtes

zich snel uit de voeten maken / de benen nemen
('de fluiten spelen')

Fluit spelen is jouer de la flûte. Kun je ook twee fluiten tegelijk spelen? In sommige landen wel, zoals in het oude Griekenland en tegenwoordig nog in Zuid-Oost-Azië, maar in de uitdrukking van vandaag gaat het niet om fluiten, maar om benen, die net als fluiten langwerpig zijn. Als je er snel vandoor gaat, speel je dus met je benen, of zoals wij gewoon zeggen, neem je de benen.

volgende keer:
kussen we de prins wakker...

ne pas donner cher de

ergens geen cent voor geven / iets weinig kans geven
('niet duur geven om')

Als je denkt dat iets weinig kans van slagen heeft, zul je niet bereid zijn veel geld erop in te zetten bij een weddenschap. Zo kun je zeggen: Je ne donne pas cher de ses chances, 'Ik geef hem/haar weinig kans'. Een bekende met een dubbele metafoor is Je ne donne pas cher de sa peau (lett. 'ik geef niet duur om zijn/haar huid') wat betekent dat je bang bent dat de ander het er niet levend van af zal brengen.

volgende keer:
gaan we fluitspelen...

il y a de l'abus

dit is te gek voor woorden / dat kan toch niet!
('er is misbruik') 

Er bestaan allerlei soorten misbruik. De poster hiernaast onderscheidt alleen al 12 soorten. En allemaal zijn ze te gek voor woorden. In het Nederlands klinkt het vreemd om 'misbruik' in deze betekenis te gebruiken, maar in het Frans is het heel gewoon. De laatste tijd hoor je ook de variant c'est abusé (lett. 'het is misbruikt')  in dezelfde betekenis.

volgende keer:
hebben we een dure bijdrage...