maandag 21 september 2026

ça se maquille

dat kunnen we verdoezelen / onder de pet houden / oppimpen
('dat maakt zich op')

Se maquiller betekent 'zich opmaken', maar in het Frans en andere Romaanse talen kan een wederkerend werkwoord ook gebruikt worden om een passief (lijdende vorm) uit te drukken, in dit geval dus 'opgemaakt worden'. 

En als je de naakte waarheid liever niet als zodanig zou willen laten zien omdat het misschien niet zo fraai is als je had gehoopt, dan kun je ervoor zorgen dat het wordt 'opgemaakt', een beetje verfraaid, opgepimpt dus, of je haalt er bijvoorbeeld de minder fraaie kantjes af, je verdoezelt die als het ware.

Ça se maquille is dan een opmerking die je kunt maken als iemand vindt dat bepaalde informatie niet als zodanig de wereld in kan: je ziet dan mogelijkheden om de informatie zo aan te passen, zo op te maken, dat het een bevredigend resultaat oplevert.

volgende keer:
hebben we een vlotte babbel...

zondag 20 september 2026

dessins humoristiques : niveau de la mer

niveau van de zeespiegel


De zeespiegel stijgt - een alternatieve theorie...


volgende keer:
maken we ons op...

zaterdag 19 september 2026

dessins humoristiques : lettres factures

brieven - rekeningen
postsortering


Ik vrees dat je inmiddels de linkerbus weg kunt halen...


volgende keer:
maken we ons zorgen over het niveau van de zeespiegel...

vrijdag 18 september 2026

faire un retour sur quelque chose

ergens op terugkomen
('een terugkeer op iets maken')

In informele spreektaal wordt deze uitdrukking vaak versterkt door gros ('dik, groot, uitgebreid'): un gros retour sur betekent dan dat je uitgebreid op iets terugblikt of ergens flink bij stilstaat.

In hedendaags Frans kan het ook staan voor 'feedback': Je te fais un retour demain ('ik geef je morgen feedback').

volgende keer:
geef ik instructies voor de post...

donderdag 17 september 2026

relever la sauce

de zaak levendiger maken
('de saus opkrikken')

In de culinaire praktijk betekent relever la sauce 'de saus oppeppen' door bijvoorbeeld bepaalde kruiden toe te voegen of anderszins de smaak te versterken. Figuurlijk betekent het dat je iets pittiger, interessanter of levendiger maakt.

Letterlijk betekent relever 'optillen', dus ook in de oorspronkelijke culinaire betekenis is al sprake van een metafoor.

volgende keer:
sturen we u retour...

woensdag 16 september 2026

tailleur cul serré

stijf en bekrompen persoon
('mantelpak met strakke kont')

De eerste betekenis van tailleur is 'kleermaker' maar het is ook de benaming van een mantel- of broekpak (voor dames). Cul serré betekent letterlijk 'strakke kont'. 

Figuurlijk staat de uitdrukking voor iemand die erg stijf of formeel is, overdreven netjes gekleed is, bekrompen, preuts of arrogant overkomt en/of zich heel deftig voordoet.

volgende keer:
maken we de saus wat pittiger...

dinsdag 15 september 2026

passer au peigne fin

uitkammen
('door de fijne kam laten gaan')

Als je iets grondig wilt onderzoeken, alles nauwkeurig wilt controleren en geen detail wilt overslaan, kun je het 'door de fijne kam' laten gaan.

Met zo'n kam met hele fijne tanden kun je in de letterlijke betekenis het haar heel zorgvuldig doorkammen en luizen en andere ongerechtigheden opsporen. Als je zo'n kam door het haar haalt, blijft vrijwel niets onopgemerkt.

volgende keer:
gaan we naar de kleermaker...