ça en jette !

Dat ziet er goed uit! / dat zet zoden aan de dijk
('dat gooit ervan')

Wat gooit het? En verwijst namelijk naar iets wat gegooid moet worden. Het gaat om sap, tenminste het gaat om het Franse woord jus, wat 'sap' betekent, denk maar aan jus d'orange. De uitdrukking van vandaag is een verkorting van jeter son jus (lett. 'zijn sap gooien') uit het begin van de twintigste eeuw, dat 'allure hebben' of 'heel elegant zijn' betekende. Jus moet je dan figuurlijk opvatten als 'de essentie' van iets. Denk ook aan vleesjus, waarin de beste en geraffineerdste smaken van het vlees geconcentreerd zitten. En dat gooi je als het ware in iemand anders gezicht. Tja, je moet het niet al te letterlijk voor je zien, maar het valt wel op...

volgende keer:
slaan we erop los...

à couper le souffle

adembenemend / verbluffend
('de adem af te snijden')

Minstens één keer had ik letterlijk zo'n ervaring: toen ik op de grens van Brazilië en Argentinië met een rubberbootje achter een van de indrukwekkende Iguaçu-watervallen voer, kon ik door de oerkracht van het neerstortende water geen ademhalen. Maar ook puur door de overrompelende schoonheid van iets of iemand kan je adem stokken in de keel.

volgende keer:
gooien we er weer een nieuwe uitdrukking in...

la bombe est lâchée

het hoge woord is eruit
('de bom is losgelaten/gevallen')

De uitdrukking is een metafoor die teruggaat op de letterlijke betekenis van lâcher une bombe: een bom laten vallen vanuit een vliegtuig. In de twintigste eeuw, vooral na de twee wereldoorlogen, werd het beeld van een vallende bom sterk verbonden met plotselinge, ingrijpende gebeurtenissen. Van daaruit ontstond het figuurlijke gebruik van een bom die staat voor iets wat een enorme schok veroorzaakt. Lâcher (lett. 'loslaten, laten vallen') suggereert dat iemand die schokkende informatie bewust naar buiten brengt.

volgende keer:
hebben we een adembenemende bijdrage...

ça change du tout au tout

dat verandert alles
('dat verandert van het geheel tot het geheel')

Deze uitdrukking bestaat al sinds de zeventiende eeuw en klinkt nog wat radicaler dan het eenvoudige ça change tout ('dat verandert alles'). Le tout is het geheel. Stel je dus voor dat iets in zijn geheel van het ene geheel van dingen of eigenschappen verandert in een ander geheel van dingen of eigenschappen. Er blijft dus geen greintje ongewijzigd.

volgende keer:
vallen er weer bommen...

dessins humoristiques : télétravail

thuiswerken

Verlangt er nog iemand terug naar de coronatijd, waarin we zo vaak thuiswerkten?

- Mijn schoonmaakster doet aan thuiswerk.

= U opent het kastje onder het aanrecht, pakt het schoonmaakmiddel en de groene zeep...
... de dweilen liggen in de linkerla.

volgende keer:
verandert alles...

dessins humoristiques : bisou

kus

Wie durft er nog in sprookjes te geloven?

- Geen gezondheidscertificaat, dan ook geen kus...

volgende keer:
gaan we weer thuiswerken...

jouer des flûtes

zich snel uit de voeten maken / de benen nemen
('de fluiten spelen')

Fluit spelen is jouer de la flûte. Kun je ook twee fluiten tegelijk spelen? In sommige landen wel, zoals in het oude Griekenland en tegenwoordig nog in Zuid-Oost-Azië, maar in de uitdrukking van vandaag gaat het niet om fluiten, maar om benen, die net als fluiten langwerpig zijn. Als je er snel vandoor gaat, speel je dus met je benen, of zoals wij gewoon zeggen, neem je de benen.

volgende keer:
kussen we de prins wakker...