marcher à son pas

je eigen tempo volgen
('in je pas lopen')

Je volgt je eigen tempo en laat je niet opjagen door anderen.

Il faut le laisser marcher à son pas ('Je moet hem zijn eigen tempo laten volgen').

Pas betekent 'pas' of 'stap' maar is natuurlijk ook bekend als 'niet' in de meest gebruikte ontkenning ne ... pas. Maar van oorsprong betekende het daar ook 'stap'. Ne, dat in gesproken Frans overigens nagenoeg verdwenen is, is eigenlijk het enige woord dat 'niet' betekent en dat versterkt wordt door een tweede deel: ne ... personne ('geen persoon', dus 'niemand'), ne ... rien ('geen zaak', dus 'niets') en ne ... pas ('geen stap', dus 'niet': hij komt geen stap vooruit...).

volgende keer:
laten we u even in spanning...

enterrement de vie de garçon

vrijgezellenfeest
('begrafenis van het jongensleven')

Tijdens een vrijgezellenfeest (enterrement de vie de fille voor vrouwen) wordt het vrijgezellenbestaan voorafgaand aan het huwelijk symbolisch 'begraven'. 

In onze taal wordt het een feest genoemd, in de Franse taal wordt het kennelijk intens betreurd dat er een eind komt aan het vrijgezellenbestaan.

Laat ik me daar dan maar aan vasthouden. Als eeuwige vrijgezel is het voor mij kennelijk alle dagen feest?...

volgende keer:
lopen we in de pas...

un coup de Jarnac

een dolksteek in de rug
('een steek van Jarnac')

Iedere taal heeft zo zijn uitdrukkingen die ontleend zijn aan de geschiedenis, zo ook het Frans. 

In 1547 leefden we in Europa in een tijd waarin geschillen tussen edelen nogal eens 'geregeld' werden d.m.v. een duel. En zo vond er aan het hof van Hendrik de Tweede (opvolger van Frans de Eerste) op 10 juli een duel plaats tussen Guy Chabot de Saint Gelais, baron van Jarnac, en François de Vivonne, heer van la Châtaigneraie, die de baron van Jarnac verweet hem te hebben belasterd in een geschrift dat de kroonprins betichtte van een incestueuze relatie met Diane de Poitiers.

Algemeen wordt verwacht dat Châtaignerie - een veel betere vechter - het duel zal winnen. Maar het lukt Jarnac om zijn tegenstander te verwonden in zijn knieholte (het duel vond plaats met dolk en zwaard) waardoor deze laatste het duel niet kan voortzetten. Jarnac spaart vervolgens Châtaignerie omdat die een gunsteling van de koning is. Deze voelt zich echter vernederd en verwijdert zijn verband in de hoop daarmee aan te tonen dat hij een moedig man is. Het gevolg is dat hij te veel bloed verdient en even later toch de geest geeft.

Twee eeuwen later werd de 'methode Jarnac' afgekeurd als een verraderlijke methode om een tegenstander uit te schakelen.

volgende keer:
gaan we naar een begrafenis...

faut pas rêver

vergeet het maar / blijf maar lekker dromen
('(je) moet niet dromen')

Faut pas rêver is de naam van een populair Frans reisprogramma op de televisie, dat bestemmingen aandoet waar de meesten van ons alleen maar van kunnen dromen.

De uitdrukking zelf is een verkorting van Il ne faut pas rêver en betekent zoiets als 'Vergeet het maar, blijf maar lekker dromen'. Het kan ook de connotatie hebben van 'Kom nou, doe niet zo naief!'

Tu crois qu'il va te donner 500 euros ? Faut pas rêver ! ('Geloof je dat hij je 500 euro gaat geven? Vergeet het maar!')

volgende keer:
krijgen we een mes in de rug...

dessins humoristiques : crise de logement

woningnood

- Voor die prijs is het natuurlijk niet verwarmd...

ik zou niet lang wachten, ze zijn snel weg...

volgende keer:
dromen we...

dessins humoristiques : on devient vieux

we worden oud

- We worden oud...
... maar de techniek gaat vooruit...

volgende keer:
bespreken we de woningnood...

 

il faut s'y frotter

daar kom je wel achter / je moet het zelf maar eens proberen
('je moet je eraan wrijven')

Als iets moeilijker is dan het op het eerste gezicht lijkt, kun je deze uitdrukking gebruiken. Pas wanneer je er zelf mee in aanraking komt, als je erlangs wrijft, voel je wat het is.

Tu crois que c'est facile ? Il faut s'y frotter ! ('Denk je dat het makkelijk is? Probeer het zelf maar eens!').

volgende keer:
zijn we nog niet jarig...