reprendre ses droits

weer de kop opsteken
('zijn rechten hernemen')

Het onderwerp van deze uitdrukking is eigenlijk altijd iets levenloos, iets waaraan we doorgaans geen 'rechten' verlenen, misschien kunnen we het juist daarom zo gemakkelijk zeggen. Een paar voorbeelden:

Le calme a repris ses droits après la tempête ('na de storm keerde de rust terug'). La nature reprend ses droits ('de natuur herstelt zich').

Oorspronkelijk kon dit werkelijk over eigendom of wettelijke rechten gaan. Wie zijn rechten hernam, oefende opnieuw een recht uit dat hem al toebehoorde.

Vanuit dat juridische idee ontstond een krachtige metafoor: sommige verschijnselen lijken een natuurlijk recht te hebben om aanwezig te zijn. Wanneer ze na een onderbreking terugkeren, zegt het Frans dat ze hun rechten hernemen.

Zo "heeft" de natuur als het ware het recht om verlaten gebouwen terug te veroveren, heeft de stilte het recht om terug te keren nadat het lawaai is verstomd, en kan vermoeidheid haar "rechten" weer doen gelden nadat iemand zich een tijdlang heeft ingespannen.

volgende keer:
komt vol in het gezicht...

passer en boucle

op repeat zetten
('in een krul overgaan')

Een boucle is een 'krul' maar ook een 'lus' of een 'loop' en kan zowel overgankelijk als onovergankelijk gebruikt worden:

Cette chanson passe en boucle à la radio ('dit liedje wordt steeds opnieuw gedraaid op de radio')

J'ai passé cette vidéo en boucle ('ik heb deze video steeds opnieuw afgespeeld').

volgende keer:
eisen we onze rechten op...

prendre la tête à quelqu'un

iemand gek maken / iemand op de zenuwen werken
('iemand het hoofd pakken')

Arrête de me prendre la tête ! betekent zoiets als 'Hou op met me lastig vallen! / Maak me niet gek!'

De uitdrukking is relatief modern en komt voort uit het beeld dat je iemands hoofd in beslag neemt of hem/haar mentaal belast.

Het heeft dezelfde informele waarde als ons 'iemand aan zijn kop zeuren'. 

volgende keer:
raken we in een loop...

mettre en joue

onder schot nemen
('aan wang zetten')

Wie een geweer hanteert, legt de kolf tegen de wang wanneer het wapen in de schiethouding wordt gebracht. En zo is mettre quelqu'un en joue 'iemand onder schot nemen', tenir quelqu'un en joue 'iemand onder schot houden' en être mis en joue 'onder schot gehouden worden' gaan betekenen.

volgende keer:
pakken we ons hoofd vast...

dessins humoristiques : vivement la rentrée !

was de vakantie maar voorbij !

- Léa... ik verveel me!

o Ja, was de vakantie maar voorbij, dan konden we weer staken!

volgende keer:
leggen we aan...

dessins humoristiques : bonne rentrée !

Fijne eerste schooldag!

Voor degenen onder ons met schoolgaande kinderen: het is bijna voorbij...

- Hmmm, het werd tijd...

... eindelijk een beetje vakantie!

volgende keer:
hebben we nog één dag om hier even bij stil te staan...

ne pas faire tache

niet uit de toon vallen /niet misstaan
('geen vlek maken')

Een vlek trekt onmiddellijk de aandacht omdat hij het uniforme geheel onderbreekt.

Ce vieux canapé fait tache dans ce salon design ('die oude bank vloekt met de rest van deze designwoonkamer')

Datgene wat als vlek wordt aangeduid hoeft op zich niet lelijk te zijn, maar het past gewoon niet in de omgeving, het valt uit de toon. Ne pas faire tache betekent dus juist 'harmonieus in het geheel passen'.

volgende keer:
gaan we weer serieus aan het werk...