Niets vanzelfsprekender dan dat water uit een bron vloeit, wat moet ik er meer over zeggen? Misschien dat het Mme de Sévigné was, de beroemde high society schrijfster onder het bewind van Lodewijk de Veertiende, die de uitdrukking voor het eerst in figuurlijke zin gebruikte.
volgende keer:
worden we dikke vrienden...
Plaatsnaamborden nodigen kennelijk vaak uit tot practical jokes. Ze behoren in ieder geval tot de meest gefotografeerde objecten. In een andere taal kunnen de meest onschuldige plaatsnamen ineens iets heel anders betekenen, of de naam roept een bijzondere associatie op. Voldoende reden om het bord dan te fotograferen. Sommigen gaan echter nog een stap verder. Zo heeft een groep vrienden in Wallonië er een sport van gemaakt zelf met kartonnen borden plaatsnamen te verlengen, ze zo een nieuwe betekenis te geven en er dan een soort performance bij te geven. Op het eerste plaatje zie je ze bij Anthée, een dorpje in de provincie Namen in de buurt van Dinant. Door 'rement' achter de plaatsnaam te plakken en de nieuwe naam uit te spreken krijg je enterrement ('begrafenis'). Daar hebben ze het niet bij gelaten. Zie hier een ander voorbeeld van hun street art performances:
Ach, en zo heb je weer een zinvolle besteding van lange lockdowndagen...
volgende keer:
gaan we op zoek naar de bron...
Het woord loubard is volgens het verlanprocedé (omdraaien van lettergrepen, zeer productief in straat- en jongerentaal) ontstaan uit balourd ('lomp, dom') onder invloed van loulou (verdubbeling van (eerste) lettergrepen, zeer productief in kindertaal) dat loup ('wolf') betekent, waaraan het pejoratieve (negatieve betekenis brengende) achtervoegsel -ard geplakt is. Ook wordt wel beweerd dat het om een inkorting zou kunnen gaan van loulou de barrière. In 1674 (en met wijzigingen in 1724) werden in Parijs 57 barrières vastgesteld waarachter niet meer gebouwd mocht worden. Daarachter ontstonden van lieverlee dus de banlieues, vroeger nog la zone genoemd. De loulous de barrière waren dus de schooiers van de zone. Het woord loubard wordt ook wel gespeld als loubar. De film van het affiche is trouwens de uit 1984 daterende Amerikaanse coming-of-age/drama/thriller-film Suburbia die ook bekend is onder de namen Rebel Streets en The Wild Side. In deze film loopt een aantal jongeren weg van huis om als punkers te gaan wonen in gekraakte rijtjeshuizen in de suburbs.
volgende keer:
bekijken we een bijzondere vorm van 'street art'...
volgende keer:
gaan we op het criminele pad...
Het woord chamade komt uit de taal van Piemonte (Noord-Italië), waar ciamada 'geschreeuw' of 'appel' betekent. De chamade bestaat uit tromgeroffel of trompetgeschal dat tijdens veldslagen werd gebezigd om aan te geven dat men zich wilde overgeven of dat men een wapenstilstand vroeg om de gesneuvelden van het slagveld te verwijderen. Tegenwoordig is de figuurlijke betekenis van battre la chamade 'bereid zijn zich over te geven aan je voorwerp van liefde'. Dat is wat Julien Clerc deed in zijn liedje Le coeur volcan :
een verklikkerDe raaf en de vos
Pas op. Een analfabete vos
kan een raaf met een masteropleiding
duperen!
(een raaf)
Raven worstelen met een slechte reputatie. Hun associatie met anonieme verklikkers hebben ze te danken aan de film Le corbeau van Henri-Georges Clouzot uit 1943. Daarin ondertekent een personage zijn verklikkersbrieven met een getekende raaf. Die getekende raaf zou dan weer gebaseerd zijn op een waargebeurd verklikkersverhaal waarin de schuldige werd beschreven als 'een klein, dik vrouwtje in zwarte rouwkleding die deed denken aan een zwarte vogel met dichtgevouwen vleugels'.
volgende keer:
slaat ons hart op hol...
om genade smeken'Volledige gratie voor Jacqueline Sauvage'
('gratie vragen')
Op 10 september 2012 schoot Jacqueline Sauvage haar man Norbert Marot drie keer in de rug met een jachtgeweer, wat zijn dood tot gevolg had. Dit gebeurde de dag nadat hun zoon een einde aan zijn leven had gemaakt na een lange geschiedenis van lichamelijk en seksueel misbruik door Marot van zijn vrouw, zijn dochters en mogelijk zijn zoon. Jacqueline Sauvage werd veroordeeld tot 10 jaar gevangenisstraf en dat bleef na een hoger beroep ongewijzigd. Op 31 januari 2016 verleende president François Hollande haar gedeeltelijke gratie en bracht daarmee de opgelegde gevangenisstraf terug tot een periode van twee jaar en negen maanden. Bijna een jaar later, op 28 december van hetzelfde jaar verleende hij haar volledige gratie. Lang heeft ze vervolgens niet van haar vrijheid kunnen genieten, want in juli 2020 overleed ze op 72-jarige leeftijd.
Aanvankelijk werd voor het woord 'gratie' merci gebruikt (demander merci, maar denk ook bijvoorbeeld aan la belle dame sans merci, 'de schone dame zonder genade' uit de hoofse literatuur). In meer talen is het begrip 'genade/gratie' in de loop der tijden verzacht tot 'dankjewel'. Denk bijvoorbeeld aan grazie in het Italiaans en gracias in het Spaans.
volgende keer:
luisteren we naar meneer de raaf...
