woensdag 31 januari 2024

en avoir gros sur le coeur

een knoop in de maag voelen
('het dik op het hart hebben')

Net als de twee andere uitdrukkingen j'ai la gorge serrée (lett. 'ik heb een dichtgeknepen keel'), j'ai un poids sur l'estomac (lett. 'ik heb een gewicht op de maag') en j'ai le coeur gros (lett. 'ik heb het hart dik') betekent j'en ai le coeur gros dat je een knoop in je maag hebt, dat je het zwaar inziet, depri bent. Het hart stond in de twaalfde eeuw niet alleen voor het hart maar ook voor borst en buik.

volgende keer:
eten we groene kool...

dinsdag 30 januari 2024

lavage de cerveau

hersenspoeling
('hersenwassing')

Deze uitdrukking vindt zijn oorsprong in de Koreaanse oorlog (1950-1953) toen de term brain washing werd gebruikt voor een aantal methodes om de gedachten en handelingen van iemand te veranderen zonder dat die daar erg in heeft.

volgende keer:
ligt ons zwaar op het hart...

maandag 29 januari 2024

renverser la vapeur

een frisse wind laten waaien / een ander geluid laten horen
('de stoom omkeren')

Een vapeur is een stoomboot, maar eigenlijk is het gewoon het woord voor 'stoom'. Die stoom is natuurlijk geen frisse wind, maar de verandering waarnaar de uitdrukking verwijst zit hem dan ook niet in de temperatuur van de luchtstroom, maar in de verandering van richting en die kun je natuurlijk wel manipuleren. Je zou trouwens ook een ander geluid kunnen laten horen als je aan de hendel trekt.

volgende keer:
gaan we u hersenspoelen...

zondag 28 januari 2024

dessins humoristiques : c'est quoi, un gazpacho ?

gazpacho

Twee Bretonse dames in traditionele klederdracht vragen zich af wat een gazpacho is. De tweede denkt het te weten: un gaz pas chaud ('niet warm gas'), 'een koude scheet'!

volgende keer:
draaien we de stoomboot om...

zaterdag 27 januari 2024

panneaux insolites : la religion c'est comme une bite

religie is als een lul

Onlangs trof ik deze originele, enigszins provocatieve boodschap aan over hoe je het beste wel en niet kunt omgaan met religie:

Religie is als een LUL.
Geen probleem dat je er een hebt of dat je er trots op bent.

Echter
- je laat hem niet zien in het openbaar
- je dringt hem niet aan kinderen op
- je schrijft er geen wetten mee
- je denkt er niet mee

volgende keer:
staat er gazpacho op het menu...

vrijdag 26 januari 2024

rater le coche

achter het net vissen / de plank mis slaan / de boot missen / ernaast grijpen
('de koets missen')

Bij het woord coche denken Fransen nu eerder aan een vorm van het werkwoord cocher ('aankruisen, aanvinken') maar ooit betekende het 'koets'. Het heeft ook dezelfde etymologie als ons woord 'koets', het Spaanse coche ('auto') en het Engelse coach ('bus'). De directe tegenhanger in het Nederlands van deze uitdrukking is dus 'de boot missen'. In ons watterrijke land werd er in plaats van de postkoets als middel voor openbaar vervoer eerder gebruik gemaakt van de trekschuit. Ook in Frankrijk was dit vervoermiddel bekend en heette dan ook coche d'eau (lett. 'waterkoets').

volgende keer:
hebben we een bijzondere kijk op de religie...


donderdag 25 januari 2024

prendre une biture

laplazarus/straalbezopen worden
('een betingslag nemen')

Allereerst, wat is een 'betingslag'? Dat is een kabel die aan een anker is bevestigd en zigzaggend over het dek wordt gelegd op zo'n manier dat als het anker moet worden afgeworpen, dit zonder problemen geschiedt. En die twee aspecten (zigzaggen en gereed om goed van boord te gaan) liggen waarschijnlijk ten grondslag aan de figuurlijke betekenis van de uitdrukking. Als een zeeman in een haven arriveert, kan hij even zijn zware werk vergeten en is alles in gereedheid voor een ontspannen verblijf aldaar, zigzaggend van kroeg naar kroeg...

volgende keer:
missen we de koets...