('het oog van Moskou')
Jongere lezers van dit blog moeten bij de naam Big Brother misschien denken aan het reality programma waarin eindeloos over niets keuvelende would-be-bekende-Nederlanders ons aan de buis gekluisterd hielden vanwege... ja waarom eigenlijk? Maar de meesten van ons herkennen er natuurlijk de totalitaire machthebber uit George Orwells 1984 in - ongelofelijk eigenlijk dat ik dat destijds als een kijk in de verre toekomst heb gelezen... we worden oud...
Het leidt geen twijfel dat het Kremlin de Britse schrijver geïnspireerd heeft tot het schrijven van zijn dystopische roman, waarin alles wat je deed en zei in de gaten werd gehouden door de macht, de geschiedenis open en bloot herschreven werd, er een alles verhullende new speak taal werd ontworpen enz. enz.
De Sovjet-Unie waarvan Moskou de hoofdstad was, was in naam uiteraard een land waarin in theorie de klassenmaatschappij was afgeschaft, maar als je openlijk kritiek uitte op het beleid had je de keus tussen gevangenschap in een Siberische goelag en gevangenschap in een Siberische goelag. Tegenwoordig word je gewoon omgelegd - een stuk efficiënter - of - als dat niet lukt - ga je alsnog naar de goelag, zoals Navalny is overkomen. Wat dat betreft is er weinig veranderd.
Sovjet-satellietstaten als de DDR deden vaak niet onder voor de staatsterreur van Grote Broer. Wie heeft niet de magistrale film Das Leben der Anderen gezien? Een heel leger spionnen werd ingezet om het dagelijkse leven van gewone burgers te bespieden, om ze te kunnen betrappen op de geringste vorm van insubordinatie. En zo had Moskou (en Berlijn en andere hoofdsteden) overal zijn ogen...
volgende keer:
moet u zeebenen hebben...
