panneaux insolites : zone réservée à la dépose des enfants

kinderstortplaats

Veel thuiswerkende ouders in Nederland kunnen opgelucht ademhalen: over een week openen de basisscholen weer. Maar kennelijk is de nood elders al veel hoger opgelopen en lopen jonge ouders tegen de muren op en kunnen ze de combinatie van thuiswerken, het huishouden doen en helpen bij het huiswerk van hun kroost niet meer volhouden. Gelukkig is er dan nog een plek waar ze hun kinderen kwijt kunnen...

(ter geruststelling van bezorgde ouders: het werkwoord déposer betekent naast 'storten' ook 'afzetten, wegbrengen'. Waarschijnlijk staat dit bordje dus in de buurt van een school om te voorkomen dat ouders die hun kinderen voor de deur van de school afzetten, het verkeer nodeloos ophouden)

volgende keer:
bezwijken we voor een verleiding...

français de la rue : s'emmerder

zich (stierlijk) vervelen

Waar wij in ons Algemeen Onbeschaafd Nederlands nogal eens onze toevlucht nemen tot ernstige ziekten, is het in de meeste buurtalen gebruikelijker met uitwerpselen te smijten. De laatste jaren trouwens lijken wij dat een beetje over te nemen: steeds vaker hoor je mensen hun frustratie uiten door 'kak!' te roepen.

De Fransen zijn echte uitwerpselenkampioenen. Er is een ware familie van strontwoorden met de meest uiteenlopende betekenissen. Een van die woorden is s'emmerder, dat 'zich (stierlijk) vervelen' betekent. Overigens kun je het ook overgankelijk gebruiken. Iemand emmerder houdt in dat je iemand flink in de zeik zet of in de problemen brengt. Strontvervelend dus...

volgende keer:
Na al die lockdowns en avondklokken weten veel ouders niet meer wat ze met hun kroost aan moeten...

tirer sa crampe

 

zijn biezen pakken / klaarkomen
('zijn kramp trekken')

In de eerste betekenis kom je deze uitdrukking niet vaak meer tegen. Het woord crampe zou in de zestiende eeuw een aanduiding geweest zijn voor de voet van een paard, een paard dus dat zich uit de voeten maakte.

Bij het woord crampe denken we nu aan een spierverstijving en vandaar is de stap naar strakgespannen zwellichamen een kleine. In het argot van de achttiende eeuw stond het woord daarom ook al voor het mannelijk lid in opgewonden staat. En daarmee kun je zoals we allemaal weten behoorlijk aan je trekken komen...

volgende keer:
zijn we strontvervelend...

la bave du crapaud n'atteint pas la blanche colombe

schelden doet geen zeer
('de kwijl van de pad bereikt de witte duif niet')

Hoewel hij erop blijft trainen, zijn kwijl raakt de witte duif niet... De pad staat symbool voor een minderwaardig mens dat met zijn kwijl anderen beschimpt. De duif daarentegen is het symbool van de Heilige Geest, toonbeeld van zuiverheid, zo zuiver dat hij niet geraakt kan worden door laster, hoog daarboven verheven, zoals Michelle Obama al zei: When they get low, we get high...

volgende keer:
pakken we onze biezen. Maar of we daar ook mee klaarkomen...

ne pas y aller par quatre chemins

er geen doekjes om winden / er niet omheen draaien
('er niet heengaan langs vier wegen')

Als je zo snel mogelijk van punt A naar punt B wilt gaan, kun je het beste de kortste en gemakkelijkste weg nemen. Er kan misschien een toeristische reden zijn om vier wegen te kiezen, maar efficiënt is dat niet. De metafoor is duidelijk, wie recht op zijn doel afgaat, draait er niet omheen en zegt onomwonden wat hij bedoelt, inderdaad zonder er doekjes om te winden...

volgende keer:
doet schelden geen zeer...

compte là-dessus

reken er maar niet op / schrijf dat maar op je buik
('reken daarop')

Een typisch voorbeeld van ironie is dit: je zegt het tegenovergestelde van wat je bedoelt. Sinds begin negentiende eeuw wordt de uitdrukking vaak aangevuld met et bois de l'eau ('en drink water') of zelfs et bois de l'eau fraîche ('en drink helder/fris water'), zo van: 'je kunt jezelf opofferen en jezelf een goede wijn ontzeggen, maar op mij hoef je niet meer te rekenen'... Dan toch maar dat glaasje wijn, nietwaar?

volgende keer:
winden we er geen doekjes om...

la montagne accouche d'une souris

veel geblaat, weinig wol / de berg heeft een muis gebaard
('de berg bevalt van een muis')

In de politiek wordt nogal eens veel geblaat, zonder dat het veel wol oplevert. En hoe het electoraat gaat kiezen, valt vaak ook niet goed te voorspellen. Vandaar misschien dat de trotse ouders op het plaatje zich toch enigszins verbazen over het formaat van hun nakomeling. Il est petit pour sondage is natuurlijk een woordspelletje met Il est petit pour son âge ('hij is klein voor zijn leeftijd', sondage = opiniepeiling), net als C'est vrai qu'il ne fait pas son âge ('hij lijkt inderdaad veel jonger dan hij is'). De uitdrukking is al heel oud en is in een iets andere vorm al gebruikt door de Romeinse schrijver Horatius, maar vervolgens gepopulariseerd in het Frans door de zeventiende-eeuwse fabeldichter Jean de La Fontaine.

volgende keer:
kun je op je buik schrijven...