sous le couvert de

onder bescherming van / onder het mom van
('onder onderdak van')

Het woord couvert betekent letterlijk 'bedekt' en kan als zelfstandig naamwoord twee dingen betekenen: 'bestek' (waarmee je de tafel bedekt) en 'logies, onderdak'. De uitdrukking sous le couvert de kan twee verschillende dingen betekenen: 'onder verantwoordelijkheid/bescherming van', waarbij iemand anders 'jou dekt', de verantwoordelijkheid voor iets wat je doet van je overneemt, maar ook 'onder het mom/voorwendsel van', waarbij dus een eigenlijke reden wordt verhuld (bedekt) door een voorwendsel. Enkele voorbeelden van het gebruik zijn:
Fuir vers la Nouvelle-Orléans sous le couvert de la nuit, waarbij iemand dankzij de nacht ongezien naar New Orleans kan vluchten (eerste betekenis van de uitdrukking) en  kC'est du protectionnisme sous le couvert de mesures de sécurité, waarbij zogenaamde veiligheidsmaatregelen in feite een blijk van protectionisme zijn (tweede betekenis van de uitdrukking).

volgende keer:
gaan we op zoek...

dessins humoristiques : stagiaire non rémunéré

onbetaalde stagiair

Vandaag de laatste cartoon uit de inclusiviteitsserie van Randstad:

- Zelfs geen baantje als loopjongen?
o Nee.
- Liftjongen?
o Nee.
- Schoonmaker?
o Nee.
- Portier?
- Onbetaalde stagiair?
o Bravo! U hebt me weten te overtuigen!

volgende keer:
volgt eind van de maand, als ik terugkom van de Azoren...

toute la sainte journée

de godganse dag
('de hele heilige dag')

Vandaag is voor mij een heilige dag (sainte journée). Precies vijf jaar geleden verwisselde mijn moeder het tijdelijke voor het eeuwige. Zij voldeed vast niet aan alle eisen die het Vaticaan zou stellen om iemand heilig te verklaren en waarschijnlijk zou ze dat ook niet gewild hebben (zeker niet door het Vaticaan), maar voor mij was zij de belangrijkste vrouw in mijn leven en bij heiligen wordt niet de geboorte- maar de sterfdag gevierd (zoals 6 december voor Sinterklaas). Dit gezegd zijnde, gaat de uitdrukking van vandaag natuurlijk niet om het herdenken van mensen, heilig of niet, maar gaat het om de lengte van de dag, om het feit dat je de godganse dag zonder ophouden iets gedaan hebt wat je misschien liever niet gedaan had: de godganse dag gewerkt bijvoorbeeld. Maar waarom die religieuze connotatie bij iets wat je eigenlijk misschien als negatief ervaart? Mijn eerste associatie was de zondag, die ik vroeger erg saai vond. Hoe saai moet die dag ervaren zijn door mensen met een orthodox-protestantse achtergrond, die de hele dag alleen maar mochten wijden aan het eren van God en niet aan andere dingen? Of gaat het om het feit dat je ondanks dat je je misschien beklaagt om het feit dat je de godganse dag met iets bezig bent geweest, je God moet danken dat deze dag je gegeven is?
Ik heb vannacht te kort geslapen, dus ik heb een lange dag voor me. Dat betekent in ieder geval dat ik de godganse dag de tijd heb om mijn lieve moeder te gedenken...

volgende keer:
hebben we de laatste aflevering van de inclusiviteitscampagne van Randstad...

avoir du coeur

hart hebben / ruimhartig zijn
('hart hebben')

- Rodrigue, heb je hart(en)?

o Nee, alleen schoppen en klaveren.

In het Nederlands kun je dit woordspelletje niet maken, omdat wij bij het kaarten over 'harten' spreken en niet het enkelvoud 'hart' gebruiken. En voor wie zich nu afvraagt hoe je in het Frans 'ruiten' zegt - het heeft wel niets met de uitdrukking van vandaag te maken, maar ik zal ruimhartig zijn: carreau (ook enkelvoud).

volgende keer:
hebben we een heilige dag...

qui refuse muse

weet waar je nee tegen zegt
('wie weigert bromt')

Deze oude uitdrukking werd in het verleden nogal eens gebruikt voor jongedames die nee zeiden tegen een goede huwelijkspartij omdat ze een beter voorstel afwachtten, die misschien wel nooit meer zou komen. In België bestaat het werkwoord muser nog in de betekenis 'brommen, een bromgeluid voortbrengen (om te treiteren).'

volgende keer:
hebben we hart voor de zaak...

être aux premières loges

op de eerste rang zitten / er met je neus bovenop zitten
('in de eerste loges zijn')

Als ik een kaartje reserveer voor de Rotterdamse schouwburg probeer ik altijd een plaats te bemachtigen op rij 5. Dat is niet de voorste rij, maar een rij met extra beenruimte, waar je niet eens hoeft op te staan als er iemand voorbij je plaats wil lopen. Vroeger (in een traditioneel theater) waren de voorste loges de beste plaatsen, vandaar de uitdrukking van vandaag.

volgende keer:
slaan we een uitnodiging niet af...

arme à double tranchant

tweesnijdend zwaard / het mes snijdt aan twee kanten
('wapen met dubbel scherp')

Soms denk je ergens een troef mee in handen te hebben, maar moet je oppassen dat deze troef ook een averechts effect kan hebben, het mes kan aan twee kanten snijden. De uitdrukking verwijst naar een tweesnijdend zwaard dat dus niet alleen de vijand maar ook degene die het wapen hanteert zelf kan verwonden.

volgende keer:
zitten we op de eerste rij...